როგორ იბეგრება საქართველოში კომპანიის საკუთრებაში არსებული ქონება?
ოთხ დონეზე. კომპანია იხდის ქონების წლიურ გადასახადს, რომელიც მისი შენობების საშუალო წმინდა საბალანსო ღირებულების 1%-მდეა, და ამას მიწის გადასახადიც ემატება. როგორც კი მისი დასაბეგრი გაყიდვები და ქირა ნებისმიერ 12 თვეში 100 000 ლარს გადააჭარბებს, ის ვალდებულია დღგ-ის გადამხდელად დარეგისტრირდეს და 18% დაარიცხოს. მისი მოგება 15%-ით მხოლოდ მაშინ იბეგრება, როცა ნაწილდება, ხოლო ფიზიკური პირისთვის ან უცხოელი წილის მფლობელისთვის გადახდილ დივიდენდებს კიდევ 5% ეკისრება, რაც ჯამში მოგების დაახლოებით 19,25%-ს შეადგენს. და ფიზიკური პირისგან განსხვავებით, კომპანიას საცხოვრებელი ბინის გაყიდვისას ორწლიანი გათავისუფლება არ აქვს: მისი ნამეტი უბრალოდ მოგებაა, რომელიც მაშინ იბეგრება, როცა გაიცემა.
ეს გვერდი თითოეულ გადასახადს განიხილავს იმ ქართული კომპანიისთვის, რომელიც ბინებს ან კომერციულ ქონებას ფლობს, აჩვენებს, რა იცვლება, როცა მესაკუთრე უცხოური კომპანიაა, და რა ხდება, როცა ქონება ფიზიკური პირიდან კომპანიაზე გადადის ან პირიქით. არის თუ არა კომპანია საერთოდ სწორი ინსტრუმენტი, ამას ცალკე განიხილავს ჩვენი გვერდი კომპანიის მეშვეობით ყიდვის შესახებ.
კომპანია და ფიზიკური პირი: გადასახადები სათითაოდ
| გადასახადი | კომპანია | ფიზიკური პირი |
|---|---|---|
| ქონების წლიური გადასახადი | საშუალო წმინდა საბალანსო ღირებულების 1%-მდე | არ არის, თუ ოჯახის შემოსავალი 100 000 ლარი ან ნაკლები იყო; სხვა შემთხვევაში საბაზრო ღირებულების 0,8%-დან 1%-მდე |
| მიწის გადასახადი | 0,24 ლარი 1 მ²-ზე, გამრავლებული 1,5-მდე ადგილობრივ კოეფიციენტზე | იგივე განაკვეთი; მრავალბინიანი სახლის ქვეშ არსებული მიწა მისი მცხოვრებლებისთვის გათავისუფლებულია |
| საცხოვრებელი ბინის ქირა | 15%-იანი მოგების გადასახადი განაწილებისას, პლუს 5% დივიდენდებზე | ქირის 5%, გამოქვითვების გარეშე |
| დღგ | 18%, როგორც კი დასაბეგრი მიწოდება 12 თვეში 100 000 ლარს გადააჭარბებს | იგივე ზღვარი; საცხოვრებელი ბინის ერთჯერადი გაყიდვა დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაცია არ არის |
| ნამეტი საცხოვრებელი ბინის გაყიდვისას | მოგებაა და განაწილებისას იბეგრება; ფლობის ვადას მნიშვნელობა არ აქვს | 5% ორი წლის განმავლობაში, შემდეგ გათავისუფლებულია |
| დეკლარაციები | მოგების გადასახადის ყოველთვიური დეკლარაცია, დღგ-ის დეკლარაცია რეგისტრაციის შემთხვევაში, ქონების გადასახადის წლიური დეკლარაცია | დეკლარაცია გაყიდვის მომდევნო თვის 15 რიცხვამდე; საჭიროების შემთხვევაში წლიური დეკლარაცია |
ქონების წლიური გადასახადი
ქონების გადასახადი ადგილობრივი გადასახადია. საგადასახადო კოდექსი ზედა ზღვარს ადგენს, ხოლო თითოეული მუნიციპალიტეტის საკრებულო ამ ზღვრის ფარგლებში განაკვეთს ირჩევს; თბილისი კომპანიებს 1%-ს ახდევინებს. ქართული კომპანიისთვის გადასახადი მოიცავს ძირითად საშუალებებს, საინვესტიციო ქონებას, დაუმთავრებელ მშენებლობას და იმ ქონებას, რომელსაც ის აქირავებს, ყველას იმ სახით, როგორც ისინი მის ბალანსზე აისახება (მუხლი 201). გასაყიდად განკუთვნილ მარაგად აღრიცხული ბინები, და არა ძირითად საშუალებებად ან საინვესტიციო ქონებად, გადასახადის მიღმა რჩება, თუ არ ქირავდება.
- ბაზა. წლის დასაწყისისა და ბოლოს წმინდა საბალანსო ღირებულებების საშუალო (მუხლი 202(1)). 2000 წლამდე შეძენილი ქონება მრავლდება 3-ზე, 2000-დან 2004 წლამდე შეძენილი 2-ზე, ხოლო 2004 წელს შეძენილი 1,5-ზე, თუ კომპანია აუდიტირებულ გადაფასებებს არ იყენებს.
- საბაზრო ღირებულება. შემოწმებისას საგადასახადო ორგანოს შეუძლია გამოიყენოს საბაზრო ღირებულება, თუ ის საბალანსოზე მაღალია, და შემდეგი სამი წლის განმავლობაშიც შეინარჩუნოს იგი.
- ვადები. დეკლარაცია და გადახდა მომდევნო წლის 1 აპრილამდეა, ხოლო 15 ივნისამდე იხდება მიმდინარე გადასახდელი, რომელიც გასული წლის გადასახადის ტოლია; მიწის გადასახადი 15 ნოემბრამდე იხდება.
- შეღავათები. თავისუფალ ინდუსტრიულ ზონაში არსებული ქონება, საერთაშორისო კომპანიის ქონება მიწის გარდა, და მაღალმთიან დასახლებებში მოქმედი საწარმოების ქონება. ტურისტულ ზონებში სასტუმროს ქონების შეღავათს 2026 წლის 1 იანვარს ვადა გაუვიდა, ხოლო შეღავათების უმეტესობა არ ვრცელდება იმ შენობებზე, რომლებსაც კომპანია აქირავებს.
მცირე მესაკუთრისთვის ფიზიკურ პირთან სხვაობა დიდია. კომპანია, რომელსაც 400 000 ლარის საბალანსო ღირებულების ბინა აქვს, 1%-ით წელიწადში დაახლოებით 4 000 ლარს იხდის; ფიზიკური პირი მესაკუთრე, რომლის ოჯახის შემოსავალი 100 000 ლარი ან ნაკლები იყო, შენობაზე არაფერს იხდის, თუმცა ქირა ოჯახის ამ შემოსავალში ითვლება.
დღგ ქირასა და გაყიდვებზე
კომპანია ვალდებულია დღგ-ის გადამხდელად 2 სამუშაო დღეში დარეგისტრირდეს, როგორც კი მისი დასაბეგრი მიწოდება ნებისმიერ 12 თანმიმდევრულ თვეში 100 000 ლარს გადააჭარბებს, და 18% დაარიცხოს იმ ოპერაციიდან დაწყებული, რომლითაც ზღვარი გადაილახა (მუხლი 165). დეკლარაცია და გადახდა ყოველთვიურია, მომდევნო თვის 15 რიცხვამდე.
- ქირა. კომერციული ქირა დასაბეგრია. საგადასახადო კოდექსში საცხოვრებელი ბინების გაქირავებისთვის დღგ-ის შეღავათი ვერ ვიპოვეთ, ამიტომ ჩვენი წაკითხვით დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებული კომპანია საცხოვრებელ ქირაზეც 18%-ს არიცხავს.
- შენობის გაყიდვა. იბეგრება 18%-ით, საცხოვრებელია თუ კომერციული. შენობასთან ერთად გაყიდული მიწა შენობის გაყიდვად ითვლება.
- მხოლოდ მიწის გაყიდვა. გათავისუფლებულია ჩათვლის უფლების გარეშე (მუხლი 171(1)(c)), თუმცა კომპანიას შეუძლია აირჩიოს დღგ-ის დარიცხვა. თუ უძრავი ქონება მისი ძირითადი საქმიანობაა, მიწის გათავისუფლებული გაყიდვებიც 100 000 ლარის ზღვარში ითვლება.
- ჩასათვლელი დღგ. დეველოპერისთვის ბინაზე გადახდილი დღგ შეიძლება ჩაითვალოს, თუ ბინა დასაბეგრი გაქირავებისთვის ან გაყიდვისთვის გამოიყენება (მუხლი 175).
რამდენიმე ბინის გამქირავებელი კომპანიისთვის თვეში დაახლოებით 8 400 ლარი ქირაც საკმარისია, რომ ზღვარი ერთ წელიწადში გადაილახოს. ამის შემდეგ ან მოიჯარე იხდის 18%-ით მეტს, ან კომპანია ამ ხარჯს საკუთარ თავზე იღებს.
მოგების გადასახადი მხოლოდ მაშინ, როცა მოგება კომპანიას ტოვებს
2017 წლიდან საქართველო „ესტონურ მოდელს“ იყენებს: კომპანიის მოგება არ იბეგრება, სანამ ბიზნესში რჩება. 15%-იანი მოგების გადასახადი ეკისრება განაწილებულ მოგებას, ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაუკავშირებელ ხარჯებს, უსასყიდლოდ მიწოდებულ საქონელსა და მომსახურებას და ნორმაზე მეტ წარმომადგენლობით ხარჯებს (მუხლი 97(1)). გაცემული თანხა 0,85-ზე გაყოფით იზრდება (გროს-აპი), ამიტომ გადასახადი წმინდა განაწილებული თანხის დაახლოებით 17,65%-ის ტოლია. ფიზიკური პირისთვის, არასამეწარმეო იურიდიული პირისთვის ან უცხოური კომპანიისთვის გადახდილ დივიდენდებს შემდეგ 5%-იანი წყაროსთან დასაკავებელი გადასახადი ეკისრება (მუხლი 130), რაც ჯამში თავდაპირველი მოგების დაახლოებით 19,25%-ს იძლევა; სხვა ქართული სამეწარმეო კომპანიისთვის გადახდილი დივიდენდები არ იბეგრება.
- ნატურით. წილის მფლობელისთვის გადაცემული ბინა განაწილებაა, რომელიც საბაზრო ფასით ფასდება.
- დაკავშირებული პირები. თუ კომპანია თავის ბინას მესაკუთრეს საბაზროზე დაბალ ფასად აქირავებს ან იაფად მიჰყიდის, სხვაობა განაწილებად ითვლება.
- კაპიტალის დაბრუნება. წილის მფლობელის მიერ შეტანილი კაპიტალის უკან გადახდა განაწილებული მოგება არ არის.
- ყოველთვიური დეკლარაციები. რეზიდენტი კომპანიისთვის მოგების გადასახადის საანგარიშო პერიოდი კალენდარული თვეა.
გამოთვლის მაგალითი
| მუხლი | კომპანია, მოგება რჩება | კომპანია, მოგება გაიცემა | ფიზიკური პირი |
|---|---|---|---|
| ქირა | 30 000 ლარი | 30 000 ლარი | 30 000 ლარი |
| ხარჯები, ქონების გადასახადის ჩათვლით | 6 000 ლარი | 6 000 ლარი | არ გამოიქვითება |
| მოგების გადასახადი 15% | 0 | 3 600 ლარი | - |
| გადასახადი დივიდენდზე ან ქირაზე | 0 | 1 020 ლარი | 1 500 ლარი |
| მესაკუთრეს რჩება | 24 000 ლარი კომპანიის შიგნით | 19 380 ლარი | 28 500 ლარი საკუთარ ხარჯებამდე |
ფიზიკური პირი მთლიანი ქირის 5%-ს იხდის და ქონების გადასახადს საერთოდ არ იხდის, თუ ოჯახის შემოსავალი 100 000 ლარს არ აღემატება. კომპანია არაფერს იხდის, სანამ ხელახლა აბანდებს, მაგრამ მოგების დაახლოებით 19,25%-ს იხდის მაშინ, როცა მას გასცემს, და ქონების გადასახადსაც ყოველ წელს. კომპანიის მფლობელი, რომელსაც ქირა საცხოვრებლად სჭირდება, როგორც წესი, წაგებაშია; ის, ვინც წლების განმავლობაში ხელახლა აბანდებს, შეიძლება არა.
უცხოელი წილის მფლობელები და უცხოური კომპანიები
ქართული კომპანია, რომლის მფლობელიც უცხოელია, დივიდენდებზე 5%-ს წყაროსთან აკავებს, რაც საგადასახადო შეთანხმებით შეიძლება შემცირდეს; მაგალითად, გაერთიანებულ სამეფოსა და არაბთა გაერთიანებულ საამიროებთან დადებული შეთანხმებები დივიდენდებზე 0%-ს ადგენს. ფულის საზღვარგარეთ გაგზავნაზე სავალუტო კონტროლი არ არსებობს. განაკვეთები ჩამოთვლილია ჩვენს გვერდზე ორმაგი დაბეგვრის შეთანხმებების შესახებ.
უცხოურ კომპანიას ქართული ქონების პირდაპირ ფლობაც შეუძლია. მხოლოდ ქონების ფლობა მუდმივ დაწესებულებას არ წარმოშობს (მუხლი 29(6)), მაგრამ პირმა, რომელიც მას კომპანიის სახელით სამ თვეზე მეტი ხნის განმავლობაში მართავს, შეიძლება წარმოშვას, თუ ის დამოუკიდებელი აგენტი არ არის. ქართული კომპანიის ან ბიზნეს მოიჯარის მიერ გადახდილი ქირა წყაროსთან 10%-ით იბეგრება, ხოლო დაბალი დაბეგვრის მქონე, ჩამონათვალში შეტანილ იურისდიქციებში რეგისტრირებული კომპანიებისთვის 15%-ით; კერძო მოიჯარე საგადასახადო აგენტი არ არის, ამიტომ მისგან მიღებულ ქირას უცხოური კომპანია თავად დეკლარირებს და ის წმინდა თანხაზე იბეგრება (მუხლი 97(11)). უცხოელი მესაკუთრე თავის ქართულ შენობებზე ქონების გადასახადსაც იხდის. იმ კომპანიის წილების გაყიდვა, რომლის ღირებულება ძირითადად ქართული უძრავი ქონებიდან მომდინარეობს, საქართველოში არსებული წყაროდან მიღებული შემოსავალია (მუხლი 104(1)(m)), და საქართველოს შეთანხმებების უმეტესობა საქართველოს ასეთი ნამეტის დაბეგვრის უფლებას აძლევს.
ქონების კომპანიაში შეტანა ან კომპანიიდან გატანა
- კომპანიაში. ქონების კომპანიის კაპიტალში შეტანა დღგ-ის მიზნებისთვის მიწოდება არ არის (მუხლი 160(7)(b)); თუ შემტანი დღგ-ის გადამხდელად არის რეგისტრირებული, კომპანია ვალდებულია 10 დღეში დარეგისტრირდეს. ფიზიკური პირისთვის, რომელიც ბინას შენატანად შეიტანს, საშემოსავლო გადასახადის სპეციალური წესი ვერ ვიპოვეთ.
- კომპანიიდან. ქონების გადაცემა წილის მფლობელისთვის წილის სანაცვლოდ დღგ-ის მიზნებისთვის მიწოდებაა, ხოლო ნატურით განაწილება მოგების გადასახადის მიზნებისთვის საბაზრო ფასით ფასდება.
- ლიკვიდაციისას. ფიზიკური პირი გათავისუფლებულია საშემოსავლო გადასახადისგან ლიკვიდაციის ან კაპიტალის შემცირებისას მიღებულ უძრავ ქონებაზე, თუ წილს ორ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში ფლობდა (მუხლი 82(1)(z)); კომპანიის მხარე მაინც იბეგრება.
- რეგისტრაცია. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების რეგისტრაცია 1 სამუშაო დღეში 200 ლარი ღირს, იმავე დღეს კი 400 ლარი, ხოლო ქონების რეგისტრაცია, სისწრაფის მიხედვით, 150, 270 ან 350 ლარი.
სპეციალური რეჟიმები
საერთაშორისო კომპანია 5%-იან მოგების გადასახადს იხდის და ქონების გადასახადს მხოლოდ მიწაზე, მაგრამ ამ სტატუსს მთავრობა ჩამონათვალში შეტანილი საქმიანობებისთვის ანიჭებს, და ვერ ვიპოვეთ ნიშანი, რომ ქონების გაქირავება მათ შორის ხვდება. ტურისტულ საწარმოს, რომელიც სასტუმროს ერთეულებს ყიდის და მათ სამართავად უკან იღებს, დღგ-ის საკუთარი რეჟიმი და 10-წლიანი პირობა აქვს, რაც აღწერილია ჩვენს გვერდზე აპარტჰოტელის ერთეულების შესახებ. მცირე ბიზნესის სტატუსი, თავისი 1%-იანი განაკვეთით, ფიზიკური პირებისთვისაა და ქონების გაქირავებას არ მოიცავს.
დასამატებელია გუნდის მიერ: ჩვენმა ბუღალტერმა უნდა დაადასტუროს დღგ-ის საკითხი იმ საცხოვრებელ ქირაზე, რომელსაც დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებული კომპანია იღებს, საშემოსავლო გადასახადის მდგომარეობა ფიზიკური პირისთვის, რომელიც ბინას კომპანიაში შეიტანს, და შეცვალა თუ არა რამე 2026 წლის სექტემბრის ცვლილებამ კომპანიების ქონების გადასახადში.
ქონების კომპანიის მეშვეობით მართვა ეტაპობრივად
გაითვალეთ ორივე ვარიანტი
შეადარეთ კომპანიისა და პირადი დაბეგვრა ფლობის თქვენს რეალურ ვადაზე.
დაარეგისტრირეთ კომპანია და აიყვანეთ ბუღალტერი
ყოველთვიური დეკლარაციები პირველივე თვიდან იწყება.
განსაზღვრეთ ქონების კლასიფიკაცია
გადაწყვიტეთ, ბინები ძირითადი საშუალებებია, საინვესტიციო ქონება თუ მარაგი.
თვალი ადევნეთ დღგ-ის ზღვარს
აღრიცხეთ ქირა და გაყიდვები ყოველი 12 თვის განმავლობაში.
დაგეგმეთ განაწილებები
გაიტანეთ მოგება მაშინ, როცა გჭირდებათ, და გახსოვდეთ, რომ თითოეულ გადახდას დაახლოებით 19,25% ეკისრება.
რისკები და გამონაკლისები
- ქონების წლიური გადასახადი. კომპანია მას იხდის მაშინაც, როცა ფიზიკური პირი არ გადაიხდიდა.
- დღგ. რამდენიმე ბინის ქირამ შეიძლება 100 000 ლარს სწრაფად გადააჭარბოს.
- ორწლიანი გათავისუფლება არ არსებობს. საცხოვრებელი ბინებიდან მიღებული ნამეტი განაწილებისას იბეგრება.
- ფარული განაწილებები. მფლობელებთან საბაზროზე დაბალი ფასით გარიგებები იბეგრება.
- ანგარიშგება. ყოველთვიური დეკლარაციები ბუღალტრის მუდმივ ხარჯს ნიშნავს.
ხშირი კითხვები
რა არის ქონების გადასახადის განაკვეთი კომპანიებისთვის საქართველოში?
დასაბეგრი ქონების საშუალო წმინდა საბალანსო ღირებულების 1%-მდე; თბილისში განაკვეთი 1%-ია.
იხდიან თუ არა კომპანიები გადასახადს ქირაზე მისი მიღებისთანავე?
მოგების გადასახადი არ ეკისრებათ, სანამ მოგება არ განაწილდება; დღგ კი კომპანიის რეგისტრაციის შემდეგ გამოიყენება.
რამდენია ჯამური გადასახადი განაწილებულ მოგებაზე?
დაახლოებით 19,25%: 15% მოგების გადასახადი პლუს 5% დივიდენდზე.
სარგებლობს თუ არა კომპანია ორწლიანი გათავისუფლებით საცხოვრებელი ბინის გაყიდვისას?
არა; ეს გათავისუფლება მხოლოდ ფიზიკური პირებისთვისაა.
არიცხავს თუ არა კომპანია დღგ-ს საცხოვრებელ ქირაზე?
თუ დღგ-ის გადამხდელად არის რეგისტრირებული, ჩვენი წაკითხვით, დიახ; ამას ჩვენი ბუღალტერი ადასტურებს.
შეუძლია თუ არა უცხოურ კომპანიას ქართული ქონების ფლობა?
დიახ; ბიზნეს მოიჯარეებისგან მიღებული ქირა წყაროსთან 10%-ით იბეგრება, ქონების გადასახადიც ვრცელდება.
იბეგრება თუ არა, თუ ჩემს ბინას კომპანიაში შევიტან?
დღგ-ით დასაბეგრ მიწოდებად არა; საშემოსავლო გადასახადის საკითხი კოდექსში გადაწყვეტილი არ არის.
რა ღირს კომპანიის დაფუძნება?
რეგისტრაცია 1 სამუშაო დღეში 200 ლარი ღირს, იმავე დღეს 400 ლარი.
წყაროები
- საქართველოს საგადასახადო კოდექსი, საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Georgia: other taxes, PwC Worldwide Tax Summaries, ბოლოს გადამოწმდა 2026 წლის 2 სექტემბერს (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Georgia: corporate income determination, PwC Worldwide Tax Summaries, ბოლოს გადამოწმდა 2026 წლის 2 სექტემბერს (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Georgia: withholding taxes, PwC Worldwide Tax Summaries, ბოლოს გადამოწმდა 2026 წლის 2 სექტემბერს (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Georgia: taxes on corporate income, PwC Worldwide Tax Summaries (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- №20-90 დადგენილება თბილისის ადგილობრივი გადასახადების შესახებ, თბილისის საკრებულო (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Taxation of transactions between development companies and landowners, Andersen in Georgia, 2025 წლის 12 ნოემბერი (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Property tax threshold to rise to GEL 100,000, Georgia Today, 2026 წლის სექტემბერი (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- საფასური და ვადები, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
- Georgia: foreign exchange controls, აშშ-ის ვაჭრობის დეპარტამენტი (ნანახია 2026 წლის 19 ოქტომბერი)
ცვლილებების ისტორია
- - განმარტება მომზადდა საგადასახადო კოდექსის, PwC-ის საგადასახადო მიმოხილვების, თბილისის ადგილობრივი გადასახადების დადგენილებისა და საჯარო რეესტრის საფასურის საფუძველზე.