გარემონტებული ბინა: რას გპირდებათ ეს სიტყვა საქართველოში
გარემონტებული (ინგლისურად turnkey) ჰქვია ბინას, რომლის მოპირკეთებაც იმ ეტაპამდეა მიყვანილი, როცა იატაკი, კედლები, სააბაზანო და, როგორც წესი, სამზარეულო და განათებაც მზადაა, ასე რომ მესაკუთრეს მხოლოდ გასაღების გადატრიალება და შესვლა ან ავეჯის შეტანა რჩება.
საცხოვრებელთან მიმართებით სიტყვას „გარემონტებული“ (turnkey) საქართველოს არცერთი კანონი არ განმარტავს: 2026 წლის 28 ოქტომბერს ჩატარებულმა ძიებამ ვერ აღმოაჩინა კანონი ან კანონქვემდებარე აქტი, რომელიც მას იყენებს. ამიტომ სამართლებრივად ეს ცნება ორ სხვადასხვა ჩარჩოში ექცევა, იმისდა მიხედვით, ვინ ასრულებს სამუშაოს. თუ სამუშაოს მშენებელს უკვეთავთ, ეს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 629-ე მუხლით გათვალისწინებული ნარდობის ხელშეკრულებაა: მენარდე კისრულობს ხელშეკრულებაში აღწერილი სამუშაოს შესრულებას, შემკვეთი კი - შეთანხმებული საზღაურის გადახდას. თუ დეველოპერი უკვე მოპირკეთებულ ბინას გყიდით, რემონტი გაყიდული ნივთის ნაწილია და მაშინ კოდექსის ნასყიდობის ნორმები ნაკლის შესახებ (487-ე მუხლიდან 497-ე მუხლამდე) მოქმედებს.
საზღვარგარეთ სიტყვა turnkey სამშენებლო კონტრაქტინგიდან მოდის. საერთაშორისო სტანდარტული ფორმაა FIDIC-ის „Conditions of Contract for EPC/Turnkey Projects“, ე.წ. ვერცხლისფერი წიგნი (Silver Book), რომელიც პირველად 1999 წელს გამოიცა და 2017 წელს განახლდა; მასში დაპროექტებისა და მშენებლობის რისკს ერთი კონტრაქტორი იღებს. ქართული განცხადება, სადაც „გარემონტებული“ წერია, მხოლოდ ერთი ბინის მდგომარეობას აღწერს და იმ ფარგლებში, რომლებსაც გამყიდველი თავად ადგენს. ქართულ ენაზე ამ მდგომარეობის აღსანიშნავად ჩვენს ტერმინოლოგიაში დამტკიცებული საბაზრო სიტყვა სწორედ „გარემონტებულია“.
დეველოპერის რემონტი თუ საკუთარი მენარდე: ორი სამართლებრივი რეჟიმი
ან დეველოპერი ბინას უკვე მოპირკეთებულს ყიდის, ან მყიდველი კარკასში იძენს ბინას და მის დასასრულებლად მენარდეს ქირაობს. შესვლის დღეს შედეგი შეიძლება ერთნაირად გამოიყურებოდეს, მაგრამ მის უკან მდგომი წესები განსხვავდება.
| საკითხი | დეველოპერისგან გარემონტებულად ნაყიდი | თქვენი მენარდის მიერ გარემონტებული |
|---|---|---|
| ხელშეკრულების სახე | ბინის ნასყიდობა; რემონტი გაყიდულის ნაწილია | ნარდობის ხელშეკრულება (სამოქალაქო კოდექსის 629-ე მუხლი) |
| ნაკლთან დაკავშირებული წესები | ნასყიდობის ნორმები, სამოქალაქო კოდექსის 487-497-ე მუხლები | ნარდობის ნორმები, სამოქალაქო კოდექსის 642-656-ე მუხლები |
| დღგ რემონტზე | უძრავი ქონების მიწოდების ნაწილია (საგადასახადო კოდექსის 160-ე მუხლის მე-5 ნაწილი) | 18%, თუ მენარდე დღგ-ის გადამხდელად არის რეგისტრირებული; რეგისტრაცია სავალდებულოა, როცა დასაბეგრი მიწოდება 12 თვეში 100 000 ლარს აჭარბებს |
| სამშენებლო ნებართვა სამუშაოებისთვის | დეველოპერის პროექტით არის მოცული | ჩვეულებრივი მოპირკეთებისა და არამზიდი ტიხრებისთვის არ არის საჭირო (მთავრობის №255 დადგენილება, მე-4 მუხლი) |
ბოლო სტრიქონს ზღვარი აქვს: მზიდ კედელში ჭრა ან შენობის საინჟინრო ქსელების შეცვლა რეკონსტრუქციაა და არა მოპირკეთება; იხილეთ ჩანაწერი სამშენებლო ნებართვის შესახებ. ჩვენი სტატია თეთრი კარკასი, მწვანე კარკასი თუ გარემონტებული გასაქირავებლად დეველოპერის ფასნამატს მენარდეების შეთავაზებებს უპირისპირებს, ხოლო გვერდი რემონტისა და ავეჯის მომსახურების შესახებ აღწერს, როგორ იმართება მოპირკეთების სამუშაო.
ნარდობის მუხლები, რომლებიც გარემონტების სამუშაოს არეგულირებს
როცა მენარდეს ქირაობთ, სამოქალაქო კოდექსის თავი ნარდობის შესახებ მოქმედებს მაშინაც, თუ თქვენს ხელშეკრულებაში ის ნახსენები არ არის. თითოეული პუნქტი თქვენს კონკრეტულ საქმესთან მიმართებით იურისტთან დააზუსტეთ.
| მუხლი | წესი | რას ნიშნავს ეს მესაკუთრისთვის |
|---|---|---|
| 629(3) | ნარდობისთვის ხარჯთაღრიცხვის შედგენა არ ანაზღაურდება, თუ შეთანხმებით სხვა რამ არ არის დადგენილი | შეთავაზების მომზადება უფასოა, თუ მის საფასურზე არ შეთანხმებულხართ |
| 631 | მენარდეს, რომელიც მიახლოებით ხარჯთაღრიცხვას მნიშვნელოვნად აჭარბებს, მხოლოდ შეთანხმებული საზღაურის მოთხოვნა შეუძლია, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა გადაჭარბების წინასწარ განჭვრეტა შეუძლებელი იყო; შემკვეთს ამის შესახებ დაუყოვნებლივ უნდა აცნობოს | მიახლოებითი ხარჯთაღრიცხვაც კი მენარდეს მნიშვნელოვნად ბოჭავს |
| 636 | შემკვეთს სამუშაოს დასრულებამდე ნებისმიერ დროს შეუძლია ხელშეკრულებაზე უარის თქმა; ამ დროს ის მენარდეს შესრულებული სამუშაოს ღირებულებასა და მიყენებულ ზიანს უხდის | ცუდად მიმავალი სამუშაოს შეჩერება შეგიძლიათ, ოღონდ ხარჯის ფასად |
| 634 და 635 | გირავნობის უფლება მენარდის მიერ დამზადებულ ან შეკეთებულ მოძრავ ნივთებზე; ნაგებობაზე შესრულებული სამუშაოსთვის უზრუნველყოფა სამშენებლო ნაკვეთზე | გადაუხდელ მენარდეს უზრუნველყოფა აქვს; ვრცელდება თუ არა 635-ე მუხლი ცალკე გარემონტებულ ბინაზე, ვერ დავადასტურეთ |
| 652 | ვინც ნაკლიან სამუშაოს შეგნებულად, პრეტენზიის გარეშე იღებს, მოთხოვნის უფლებას კარგავს | მიღება-ჩაბარების აქტში ყოველი ნაკლი ჩაწერეთ |
| 653 | შეთანხმებული საგარანტიო ვადის განმავლობაში აღმოჩენილი ნაკლი უფლებებს წარმოშობს | საგარანტიო ვადაზე წერილობით შეთანხმდით |
| 655 და 656 | მოთხოვნის წარდგენა 1 წლის, ნაგებობებზე კი 5 წლის განმავლობაში, მიღებიდან; ეტაპობრივი მიღებისას ვადა მთელი სამუშაოს მიღებიდან აითვლება | ეტაპობრივი გადახდა ვადის ათვლას ადრე არ იწყებს |
631-ე მუხლს ყველაზე დიდი მნიშვნელობა სამუშაოს შუა გზაზე მასალების გაძვირებისას აქვს: თუ მენარდის გაფრთხილების შემდეგ ხელშეკრულებას შეწყვეტთ, ხარჯთაღრიცხვით იხდით და არა ახალი თანხით. ხელშეკრულებაში ჩაწერილი ფიქსირებული ფასი ამ საკითხის უმეტეს ნაწილს ხსნის.
გარემონტებული ბინები ფასების სტატისტიკაში
ანალიტიკური კომპანია Galt & Taggart შავი ზღვის სანაპიროზე ახალაშენებული ბინების ფასებს გარემონტებული მდგომარეობის მიხედვით აქვეყნებს, როგორც ბათუმისთვის, ისე ქობულეთისთვის.
| ადგილი და პერიოდი | აშშ დოლარი 1 მ²-ზე |
|---|---|
| ბათუმი, 2023 | 1 569 |
| ბათუმი, 2024 | 1 699 |
| ბათუმი, 2025 | 1 865 |
| ქობულეთი, 2025 წლის მე-3 კვარტალი | 1 685 |
| ქობულეთი, 2026 წლის მე-2 კვარტალი | 1 731, წინა წლის იმავე პერიოდთან შედარებით 9,3%-ით მეტი |
ეს საშუალოები დეველოპერის მიერ გარემონტებულად გაყიდულ ბინებს ეხება, ამიტომ მათი შედარება თეთრი კარკასისთვის მითითებულ თბილისურ ფასთან არ შეიძლება; ფასების ისტორია ქალაქების მიხედვით ამ რიგებს ცალ-ცალკე ინახავს. საქსტატის კვარტალურ ფასების ინდექსში გარემონტებული ბინის კატეგორია საერთოდ არ არის, კარკასების მონაცემები კი myhome.ge-სა და ss.ge-დან ავტომატურად შეგროვებული მოთხოვნილი ფასებია, იმ მდგომარეობით, რომელსაც გამყიდველი მონიშნავს. „გარემონტებულის“ მონიშვნაც, ანალოგიურად, განცხადების ავტორის არჩევანია. 2026 წლის ივნისის ბათუმის მაჩვენებელი ჩვენს ბათუმის უძრავი ქონების გზამკვლევშია; 2026 წლის მარტის მაჩვენებელი, რომელიც ბიზნესპრესის ერთ პუბლიკაციაში შეგვხვდა, Galt & Taggart-ის საკუთარ გამოცემებში ვერ ვიპოვეთ.
როგორ ჩანს „გარემონტებული“ განცხადებებში, ბროშურებსა და ხელშეკრულებებში
შეძენის ყოველ ეტაპზე ეს სიტყვა ფორმას იცვლის; იურიდიული ძალა მხოლოდ ხელშეკრულებაში გამოყენებულ ფორმულირებებს აქვს.
- განცხადებების პორტალები: myhome.ge-ის ინგლისურენოვან ინტერფეისზე 2026 წლის 28 ოქტომბერს ნანახ ერთ გარემონტებულ ბინას მითითებული ჰქონდა „Condition: Newly renovated“; მის უკან მდგომი ქართული ვარიანტია „ახალი გარემონტებული“. პორტალზე მდგომარეობის ყველა შესაძლო ვარიანტის სრული სია ვერ დავადასტურეთ.
- დეველოპერების ბროშურები და ფასების ცხრილები: ინგლისურად „turnkey“, „ready“ ან „with renovation“, რუსულად კი „под ключ“ ან „с ремонтом“. არცერთი მათგანი სპეციფიკაციას არ განსაზღვრავს.
- დეველოპერთან დადებული ხელშეკრულება: სავალდებულო ძალა აქვს სპეციფიკაციის დანართს, სადაც იატაკის, კედლების, სააბაზანოს, სამზარეულოს, კარებისა და განათების მასალები და ბრენდებია ჩამოთვლილი. ჩვენი სახელმძღვანელო დეველოპერთან ხელშეკრულების შესახებ აჩვენებს, სად დგას ასეთი დანართი დამცავ პირობებს შორის.
- მენარდესთან დადებული ხელშეკრულება: სამუშაოების ჩამონათვალი, მიახლოებითი ხარჯთაღრიცხვა (629-ე მუხლის მე-3 ნაწილით უფასოა, თუ სხვა რამ არ შეთანხმებულა), ფასი, გადახდის ეტაპები, 653-ე მუხლით გათვალისწინებული საგარანტიო ვადა და ბოლოს ხელმოწერილი მიღება-ჩაბარების აქტი.
655-ე მუხლით დადგენილ მოთხოვნის ვადებს სწორედ მიღება-ჩაბარების აქტი იწყებს, ამიტომ მისი თარიღი და ნაკლთა ჩამონათვალი რეკლამის ნებისმიერ სიტყვაზე მეტს იწონის. ჩვენი ბინის ჩაბარების საკონტროლო სია გეტყვით, რა შეამოწმოთ პირველ რიგში.
მაგალითი: 45 მ² ბინა ბათუმში, ორი გზით
ეს ჩვენი ილუსტრაციაა, რომელიც მხოლოდ გამოქვეყნებულ საშუალო ფასსა და სამოქალაქო კოდექსს ეყრდნობა; რეალური შემთხვევა არ არის.
გარემონტებულის ყიდვა. მყიდველი ბათუმის ახალ კორპუსში 45 მ² ბინას ათვალიერებს, რომელიც გარემონტებულად არის გაყიდვაში. Galt & Taggart-ის 2025 წლის საშუალო ფასით, $1 865 მ²-ზე, ის დაახლოებით $83 925 დაჯდებოდა. ბეს გადახდამდე მყიდველი ზრუნავს, რომ ხელშეკრულებას რემონტის სპეციფიკაცია დაერთოს; მის გარეშე უფრო იაფი ფილის ან გამოტოვებული სამზარეულოს გასაჩივრება გაუჭირდებოდა.
მენარდის მიერ გარემონტება. სხვა მყიდველი კარკასის ბინის სრულ გარემონტებას მიახლოებითი ხარჯთაღრიცხვით უკვეთავს. შუა გზაზე მენარდე აცხადებს, რომ სამუშაო დაახლოებით მესამედით ძვირი დაჯდება. 631-ე მუხლის მიხედვით, მას მხოლოდ შეთანხმებული საზღაურის მოთხოვნა შეუძლია, თუ გადაჭარბება განჭვრეტადი იყო, მესაკუთრე კი დაუყოვნებლივ უნდა გაეფრთხილებინა. თუ სამუშაო გრძელდება და ეტაპობრივად მიიღება, ნაკლზე 1-წლიანი ვადა მთელი სამუშაოს მიღებიდან აითვლება (655-ე და 656-ე მუხლები).
გარემონტებული, მწვანე კარკასი, ავეჯით: ადვილად აღრევადი ცნებები
| ტერმინი | რა არის გაკეთებული | რა აკლია ჯერ კიდევ |
|---|---|---|
| გარემონტებული (turnkey) | იატაკი, კედლები, სააბაზანო, როგორც წესი, სამზარეულო და განათება | ჩვეულებრივ, ავეჯი და საყოფაცხოვრებო ტექნიკა |
| მწვანე კარკასი | საინჟინრო სისტემები დამონტაჟებულია; მოპირკეთება ნაწილობრივ შესრულებულია ან საერთოდ არ არის | მოპირკეთების ნაწილი ან მთლიანად, დეველოპერის მიხედვით |
| ავეჯით (furnished) | ბინაში ავეჯი დგას | რემონტის ხარისხზე არაფერს ამბობს |
| AVI-ის პაკეტი „სრული ციკლი“ (Turnkey) | მომსახურების კომპლექტი: შეძენა, რემონტი, ავეჯი და გაქირავების მართვა პირველი წლის განმავლობაში | ბინის მდგომარეობის აღწერა არ არის |
გარემონტებული, ჩვეულებრივ, დასრულებულ, მაგრამ ცარიელ ბინას ნიშნავს; ცალკე ბიუჯეტს ჩვენი სახელმძღვანელო გასაქირავებელი ბინის გაწყობის შესახებ განიხილავს. მეოთხე სტრიქონი იმიტომ არსებობს, რომ ჩვენს მომსახურების პაკეტებში სიტყვა turnkey (ქართულად „სრული ციკლი“) მომსახურებას აღნიშნავს და თქვენ მიერ შეძენილი ბინის მდგომარეობასთან კავშირი არ აქვს. მწვანე კარკასამდე არსებული ეტაპებისთვის იხილეთ ჩანაწერები თეთრი კარკასის და შავი კარკასის შესახებ.
ტერმინი ხუთ ენაზე
| ენა | სიტყვა turnkey-სთვის |
|---|---|
| ქართული | გარემონტებული |
| ინგლისური | turnkey |
| რუსული | под ключ |
| ებრაული | ״מפתח ביד״ |
| არაბული | جاهز بالكامل |
ქართულ ხელშეკრულებებში turnkey-ს კანონით დადგენილი შესატყვისი არ არსებობს, ამიტომ მხარეებს სამუშაოებისა და მასალების თანდართული ჩამონათვალი ავალდებულებს, მიუხედავად იმისა, რა სათაური აწერია მას; განცხადებებსა და გამყიდველების მეტყველებაში გვხვდება „გარემონტებული“ ან „ახალი გარემონტებული“. სიტყვასიტყვითი თარგმანი „გასაღებამდე რემონტი“ ქართულ ბაზარზე იშვიათად გამოიყენება: 2026 წლის 28 ოქტომბერს ჩატარებულმა ძიებამ ბაზარზე მისი გამოყენების არცერთი შემთხვევა არ აჩვენა, ამიტომ ქართველმა გამყიდველმა ეს ფრაზა შეიძლება ვერც კი იცნოს.
საგანგაშო ნიშნები გარემონტებული ბინის შეთავაზებაში
- სპეციფიკაციის დანართი არ არსებობს. ხელშეკრულება, სადაც მხოლოდ „გარემონტებული“ ან „რემონტით“ წერია, ყოველი მასალის შერჩევას დეველოპერს უტოვებს.
- გარემონტებული ბინის ფასის შედარება თეთრი კარკასის ფასთან. ბათუმის საშუალოები გარემონტებულ ბინებს ეხება, თბილისისა კი კარკასის ფასებს; ორივეს გვერდიგვერდ დადება რემონტის ღირებულების გათვალისწინების გარეშე შეუძლებელია.
- მიღების აქტზე ხელმოწერა ხილული ნაკლის ჩაუწერლად. 652-ე მუხლის მიხედვით, თუ იცით, რომ სამუშაო ნაკლიანია, და მას უპრეტენზიოდ იღებთ, მოთხოვნის უფლება შეიძლება დაკარგოთ.
- მენარდის ხელშეკრულებაში საგარანტიო ვადა არ წერია. 653-ე მუხლი საგარანტიო ვადაში გამოვლენილ ნაკლზე უფლებებს გაძლევთ, მაგრამ მხოლოდ მაშინ, თუ ასეთ ვადაზე შეთანხმდით.
- ღია ხარჯთაღრიცხვა. იკითხეთ, მიახლოებითია თანხა თუ ფიქსირებული; 631-ე მუხლი ამ ორ შემთხვევას განსხვავებულად აწესრიგებს.
- მზიდი კედლები გეგმაში. საყრდენი კედლის მოშლა ან მასში ღიობის გაჭრა რეკონსტრუქციაა და არა მოპირკეთება.
დასამატებელია გუნდის მიერ: გუნდმა უნდა დაამატოს: გარემონტებული ბინის შესახებ დეველოპერის ხელშეკრულების სპეციფიკაციის დანართი დაფარული მონაცემებით, myhome.ge-ის განცხადების ეკრანის ანაბეჭდი მდგომარეობით „Newly renovated“, მენარდის ხარჯთაღრიცხვა დაფარული მონაცემებით და ხელმოწერილი მიღება-ჩაბარების აქტი პერსონალური მონაცემების გარეშე.
როგორ შეიძინოთ ან შეუკვეთოთ გარემონტებული ბინა ეტაპობრივად
აირჩიეთ გზა
დეველოპერის რემონტი თუ თქვენი საკუთარი მენარდე.
მოითხოვეთ სპეციფიკაცია
მასალები და ბრენდები, ოთახების მიხედვით.
შეადარეთ შესადარებელი
კარკასის ფასი რემონტის ხარჯთან ერთად - გარემონტებული ბინის ფასთან.
განსაზღვრეთ ფასის პირობები
ფიქსირებული ფასი თუ მიახლოებითი ხარჯთაღრიცხვა, წერილობით.
შეთანხმდით საგარანტიო ვადაზე
ჩაწერეთ ის ხელშეკრულებაში 653-ე მუხლის საფუძველზე.
მიიღეთ სამუშაო ნაკლთა სიით
ხელმოწერამდე ჩაიწერეთ ყოველი ხილული ნაკლი.
ხშირი კითხვები
განმარტავს თუ არა საქართველოს კანონმდებლობა ტერმინს „გარემონტებული“?
არა. საცხოვრებელთან მიმართებით მას არცერთი კანონი არ განმარტავს, ამიტომ მის შინაარსს გამყიდველის სპეციფიკაცია ადგენს.
რა ჰქვია turnkey-ს ქართულ განცხადებებში?
„გარემონტებული“, ახლად ჩატარებული რემონტის შემთხვევაში ხშირად „ახალი გარემონტებული“.
მოყვება თუ არა გარემონტებულ ბინას ავეჯი?
როგორც წესი, არა. გარემონტებული ნიშნავს მოპირკეთებულს; ავეჯი და ტექნიკა ჩვეულებრივ ცალკეა, თუ ჩამონათვალში არ არის მითითებული.
რა ღირდა გარემონტებული ბინა ბათუმში 2025 წელს?
Galt & Taggart-ის მონაცემებით, პირველად ბაზარზე საშუალოდ $1 865 მ²-ზე.
აქვეყნებს თუ არა საქსტატი თბილისის ახალაშენებული გარემონტებული ბინების ფასებს?
არა. მისი ფასების ინდექსი მხოლოდ კარკასის სამ ეტაპს მოიცავს.
საჭიროა თუ არა ნებართვა ბინის გარემონტებისთვის?
ჩვეულებრივი მოპირკეთებისა და არამზიდი ტიხრებისთვის არა; მზიდ კონსტრუქციებზე მუშაობა რეკონსტრუქციაა.
შეუძლია თუ არა მენარდეს ხარჯთაღრიცხვაზე მეტი მოითხოვოს?
მხოლოდ მაშინ, თუ მნიშვნელოვანი გადაჭარბების განჭვრეტა შეუძლებელი იყო, და ამის შესახებ დაუყოვნებლივ უნდა გაცნობოთ (სამოქალაქო კოდექსის 631-ე მუხლი).
რა ვადაში შემიძლია რემონტის ნაკლზე მოთხოვნის წარდგენა?
მიღებიდან 1 წელი, ნაგებობებზე 5 წელი (სამოქალაქო კოდექსის 655-ე მუხლი).
წყაროები
- Civil Code of Georgia (Articles 487-497 and 629-656), საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე (ნანახია 2026 წლის 28 ოქტომბერი)
- Conditions of Contract for EPC/Turnkey Projects (Silver Book) და Silver Book, 2nd edition, FIDIC (ნანახია 2026 წლის 28 ოქტომბერი)
- Sector snapshot: Batumi residential real estate, Investor.ge, Galt & Taggart-ის მონაცემებით, 2026 წლის 20 აპრილი
- Regional residential real estate, 3rd quarter of 2025 და რეგიონული ანგარიში, 2026 წლის მე-2 კვარტალი, Galt & Taggart
- Residential Property Price Index, 2nd quarter of 2026, საქსტატი, 2026 წლის 23 ივლისი (ნანახია 2026 წლის 28 ოქტომბერი)
- What black, white and green frame include, Housebook, 2025 წლის 27 აგვისტო
- Government Resolution No 255 of 31 May 2019 on construction permits and commissioning, საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე
- Tax Code of Georgia (Article 160), საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე
- Georgia: other taxes, PwC Worldwide Tax Summaries, ბოლოს გადახედულია 2026 წლის 2 სექტემბერს
ცვლილებების ისტორია
- - ლექსიკონის ჩანაწერი გამოქვეყნდა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის, FIDIC-ის, Investor.ge-ის, Galt & Taggart-ის, საქსტატის, Housebook-ის, მთავრობის №255 დადგენილების, საქართველოს საგადასახადო კოდექსისა და PwC-ის საფუძველზე.